Dash No. 62

Tags

Οι επιστήμες τραγουδούν ένα νανούρισμα

Η Φυσική λέει: κοιμήσου. Και βέβαια
είσαι κουρασμένος. Κάθε σου άτομο
χορεύει ξέφρενα με ασημένια παπούτσια
αδιάκοπα από τη μίτωση μέχρι τώρα.
Σταμάτα να χτυπάς ρυθμικά τα πόδια. Θα χορεύουν
μέσα τους και χωρίς εσένα. Κοιμήσου.

Η Γεωλογία λέει: όλα θα πάνε καλά. Αργά, πόντο
πόντο, η Αμερική παραδίδεται
στον ωκεανό. Κοιμήσου. Άσε το σκοτάδι
να σ’ αγκαλιάσει. Kάνε λίγο χώρο στο σκοτάδι.
Δεν είσαι μόνος. Όλες οι ήπειροι ήταν κάποτε
ενωμένες. Δεν είσαι μόνος. Κοιμήσου.

Η Αστρονομία λέει: ο ήλιος θ’ ανατείλει αύριο,
η Ζωολογία λέει: πάνω από τα πολύχρωμα ψάρια και τις ευκίνητες γκαζέλες,
η Ψυχολογία λέει: πρώτα, όμως, πρέπει να νυχτώσει, ώστε
η Βιολογία λέει: το ρολόι του σώματος όλων στην πόλη να σταματήσει
και
η Ιστορία λέει: να οι κουβέρτες, η μια πάνω στην άλλη, μέχρι κάτω κάτω.

ALBERT GOLDBARTH (γεν. 1948)
απόδοση: Χρύσα Φραγκιαδάκη

Το πρωτότυπο στα σχόλια.
Original poem is quoted in the comments area.

© CHRISSA FRAGIADAKI, D for Dashes—moonlighting in Amherstland, [2014]

Dash No. 61

Tags

Το φάντασμα του Ρέτκι στο Ρόσιζ  Πόιντ

Η θάλασσα συγκρατεί τα κύματα
πριν απ’ τα βράχια για να δει.
Ο άνεμος κρατά την ανάσα του
μες στα δέντρα για να συλλάβει
την ηχώ των βαριών βημάτων του

καθώς εκείνος κι η σκιά του στρίβουν,
φιγούρα που ακτινοβολεί αυτόφωτη,
εκεί που ο ουρανός κι ο ωκεανός σμίγουν
σ’ ένα φως ξεθωριασμένο και
άγριο σαν ξασπρισμένο κόκαλο.

Τα φαντάσματα των ψαριών
αναδύονται απ’ τα παγωμένα βάθη
και ενισχύουν τον σιωπηλό όγκο:
έρποντα σκυλόψαρα, συσπειρωμένοι
ιππόκαμποι, κουλουριασμένα μουγγριά∙

χαλκοπράσινα σκουμπριά,
με παλλόμενα βράγχια,
πηδούν από τα δίχτυα τους,
πτερύγια σπαρταρούν
πάνω στην επιφάνεια του νερού.

Πουλιά ταλαντεύονται στον ουρανό,
στριβιλίζονται φρενιασμένα,
ένας γλάρος κάνει πως πέφτει
από έναν ψηλό πέτρινο τοίχο,
και τώρα, αυτή η οργίλη κραυγή–

καθώς η νύχτα βρίσκει τη φωνή της
(όλοι οι ζωντανοί καθ’ οδόν,
όλοι οι νεκροί από καιρό φευγάτοι)
κάτω από την ελαύνουσα σελήνη
πλάι στον θόλο του φάρου.

JOHN MONTAGUE (γεν. 1929)
απόδοση: Χρύσα Φραγκιαδάκη

(Σ.τ.μ.): Theodore Huebner Roethke (1908 –1963), Αμερικανός ποιητής. 

το πρωτότυπο στα σχόλια

© CHRISSA FRAGIADAKI , D for Dashes—moonlighting in Amherstland, [2014]

Parentheses (17)

(After Michael Longley’s poem Homer’s octopus)

TO A POET I LIKE VERY MUCH

“Sir, if prose is a river, then poetry is a fountain” (Michael Longley)

it seems that
you have been brave enough
to swim against the stream of Molly Bloom’s final Yes
all the way up to its origins
and charm Homer’s octopus
(not surprisingly in its natural habitat)
into sharing with you
some of those well-kept precious stones,

Sir!

ΧΡΥΣΑ ΦΡΑΓΚΙΑΔΑΚΗ

(στα σχόλια, το ποίημα του Michael Longley Homer’s Octopus και η μετάφρασή του από τον Χάρη Βλαβιανό)

© CHRISSA FRAGIADAKI , D for Dashes—moonlighting in Amherstland, [2014]

 

Dash No. 60

Tags

Ποια ήταν η Μαίρη Σέλλεϋ;
Πώς ονομαζόταν
πριν παντρευτεί;

Κλέφτηκε με κάποιον Σέλλεϋ
καβάλα σ’ ένα γαϊδούρι
που τελικά έπρεπε να το σέρνουν.

Η Μαίρη ήταν η δημιουργός του Φρανκενστάιν
το κίτρινο μάτι του
πριν τον μελλούμενο πνιγμό του άντρα της

Δημιούργησε τις νύχτες με τα τέρατα
μετά τις ολονύχτιες συζητήσεις
των Μπάιρον και Σέλλεϋ.

Ποια ήταν η Μαίρη Σέλλεϋ;
Διάβαζε ελληνικά, ιταλικά
Γέννησε ένα παιδί

που πέθανε
και μετά άλλο ένα παιδί
που πέθανε.

LORINE NIEDECKER (1903–1970)
απόδοση: Χρύσα Φραγκιαδάκη

© CHRISSA FRAGIADAKI, D for Dashes—moonlighting in Amherstland, [2014]

Το πρωτότυπο στα σχόλια

Dash No. 59

Tags

Είμαστε ό,τι μας έχουν κάνει
οι θάλασσες

αχανείς απ’ τη λαχτάρα μας

η τρίλια της τσίχλας
στον φράχτη

LORINE NIEDECKER (1903–1970)
απόδοση: Χρύσα Φραγκιαδάκη


We are what the seas

have made us

longingly immense

the very veery
on the fence

LORINE NIEDECKER, COLLECTED WORKS, UCP 2004

© CHRISSA FRAGIADAKI, D for Dashes—moonlighting in Amherstland, [2014]

Dash No. 58

Tags

 

Ο γεωργός

(για τον  Κιμ Γουάλγουιν)

 

Η μέρα φεύγει, πριν καν φύγει ο ήλιος.

Εκείνος γεύεται το λυκόφως των πραγμάτων και χαλαρώνει,

και νιώθει τη σκιά να πέφτει πάνω στην αυλή.

Ποτέ δεν φαντάστηκε πως θα υπήρχαν τόσα να γίνουν ακόμη,

τόσα που πρέπει να καθαρίσει: η όχθη αθέριστη

γεμάτη θάμνους από φτέρες, το πλανάρισμα του φράχτη,

ο παραμελημένος μαντρότοιχος του λιβαδιού

λεκιασμένος από κορόμηλα και τούφες μαλλί.

 

Θα ‘πρεπε ίσως να είχε σύρει το αλέτρι μια τελευταία φορά,

να σιγουρευτεί καλά, πολύ καλά, πού θα πέσει ο σπόρος.

Ωστόσο δεν μετράει η στρώση, μα το βάθος του αυλακιού,

αφού ξέρει πως η σπορά ήταν βαθιά και καλή, πως η αλλαγή έγινε.

Και, αγρό με τον αγρό, οι καστανοί λόφοι σοδειάζουν το κίτρινο.

Και λίγοι από μας θ’ αγγίξουν το τοπίο με  τέτοιο τρόπο.

 

MATTHEW HOLLIS (γεν. 1971)
απόδοση: Χρύσα Φραγκιαδάκη

(το πρωτότυπο στα σχόλια)

© CHRISSA FRAGIADAKI, D for Dashes—moonlighting in Amherstland, [2014]

Dash No. 57

Tags

Γατομάνα

Η γατομάνα
ανοίγει τα δάχτυλά της
σαν πέταλα

λυγίζει την πλάτη
για να φανερώσει
μια συστοιχία από ρώγες

όπου οι μικρές
φαφούτικες μουρίτσες
με μάτια σφραγισμένα

που πάνω τους το φως
ρίχνει απαλά
πατρικά χαστούκια

σπρώχνονται και κλαίνε
για μια θέση
εκτός από ένα

ασχημάτιστο σχεδόν
και τόσο εύθραυστο
που καταπίνει

αέρα αντί για γάλα.
Αδύναμο πραγματάκι,
ετοιμάζεσαι ήδη

για τον θάνατο
χωρίς ποτέ να
αποκτήσεις πρόσβαση

στον θερμό κύκλο
του στήθους τής
μάνας σου, καθώς αυτή

καμπουριάζει ηδονικά
από την ευχαρίστηση
του να δίνει ζωή

σ’ εκείνους που
τη διεκδικούν, με τους
ομφάλιους λώρους

υγρούς ακόμη,
ήδη αγριεμένη
στην ταΐστρα.

JOHN MONTAGUE (γεν. 1929)
απόδοση: Χρύσα Φραγκιαδάκη

το πρωτότυπο στα σχόλια

© CHRISSA FRAGIADAKI , D for Dashes—moonlighting in Amherstland, [2014]

Dash No. 56

Tags

Χειμώνιασμα

 

Αν κλείσω τα μάτια τον φαντάζομαι

να χτενίζει τον φράχτη για κλαδιά

ή κάνα κούτσουρο για προσάναμμα,

 

ή ν’ ανιχνεύει στο χιόνι τι μπορεί

να ήταν αυτό που βγήκε απ’ τα δέντρα

κι έφερε γύρα το σπίτι τη νύχτα∙

 

αν στήσω αυτί θα τον ακούσω

στην κουζίνα, να καθαρίζει πατάτες,

φωνάζοντας μέσα τη γάτα∙ αν ανασάνω

 

θα μυρίσω τα λείψανα της φωτιάς,

αποκαΐδια φύλλων που τσιτσίριζαν

στο ψιλόβροχο λίγο πριν χιονίσει.

 

Στο σπίτι αυτό μέσα υπάρχει τώρα

η ηρεμία μιας γατίσιας γούνας και κουτιά

με φωτογραφίες, βιβλία, καλάθια

 

αχρήστων∙  μια ζωή ολόκληρη

από πράγματα που εγώ έχω έρθει

να τα φυλάξω για τον χειμώνα ή να τα κάψω.

 

Στον κόσμο αυτόν μία φορά πέφτει χιόνι.

Όλα τ’ άλλα είναι απλές κακοκαιριές.

 

MATTHEW HOLLIS (γεν. 1971)
απόδοση: Χρύσα Φραγκιαδάκη

(το πρωτότυπο στα σχόλια)

© CHRISSA FRAGIADAKI, D for Dashes—moonlighting in Amherstland, [2014]

Dash No. 55

Tags

Ερημίτης

Τα νυχτερινά σχήματα που
πλημμυρίζουν τη σοφίτα∙
ένα ασημένιο πλέγμα από άστρα,
ο παφλασμός των κυμάτων, μετά σιωπή.

Ανάδεμα και τρίξιμο της φωτιάς,
μια εικόνα ζωηρόχρωμη στον τοίχο
και, φυσικά, βιβλία, χαρτιά,
οικοδεσπότες ενός σιωπηλού διαλόγου.

Η προσήλωση στην εργασία ενώ
οι αστερισμοί μετακινούνται
διασχίζοντας τον παγερό ουρανό,
συμπυκνωμένοι υδρατμοί στο τζάμι,

το φθινόπωρο που δίνει θέση στον χειμώνα,
ο Πήγασος στον Κυνηγό,
το ένα έτος στο άλλο,
αέναος θάνατος, αδιάκοπη γέννηση,

ενώ τα πλοία γλιστρούν βαριά στο κανάλι,
υπομονετικά σαν το νυχτερινό κυνήγι
της κουκουβάγιας, ή το σκάλισμα του ερωδιού∙
η έρπουσα πρόοδος ενός ποιήματος.

Η διάνοια και το σύμπαν
εναρμονισμένα για λίγο,
κάτω απ’ την ξεβαμμένη περικεφαλαία
του φάρου στην άκρη του βράχου,

που ορθώνεται ευθυτενής
αψηφώντας τη νύχτα,
αεικίνητος βραχίονας από φως
που κλαδεύει το σκοτάδι.

JOHN MONTAGUE (γεν. 1929)
απόδοση: Χρύσα Φραγκιαδάκη

το πρωτότυπο στα σχόλια

© CHRISSA FRAGIADAKI , D for Dashes—moonlighting in Amherstland, [2014]